Farba schnie cztery godziny? Tylko przy 20 stopniach

Na puszce stoi „druga warstwa po 4 godzinach” i tak układa się plan całego dnia. Producent podaje ten czas dla warunków wzorcowych: 20 stopni i 50 procent wilgotności względnej. Pokój po jesiennym wietrzeniu ma bliżej 15 stopni, a łazienka po prysznicu 70 procent wilgotności. Farba schnie wtedy dłużej, choć na ścianie nic tego nie zapowiada.
Co robi każde dziesięć stopni
Rozpuszczalnik odparowuje tym szybciej, im cieplejsze powietrze. Przybliżenie przyjęte przez malarzy mówi, że każde 10 stopni poniżej dwudziestu podwaja czas schnięcia, a każde 10 stopni powyżej skraca go o połowę. Zależność jest wykładnicza, nie liniowa: pięć stopni w dół mnoży czas przez 1,41, a dopiero dziesięć przez dwa. Dlatego chłodne popołudnie boli mniej, niż podpowiada intuicja, a nocny spadek do dziesięciu stopni już mocno.
| Temperatura | Mnożnik | Czas przy bazie 4 h |
|---|---|---|
| 25°C | 0,71 | 2,8 h |
| 20°C | 1,00 | 4,0 h |
| 15°C | 1,41 | 5,7 h |
| 10°C | 2,00 | 8,0 h |
| 5°C | 2,83 | 11,3 h |
Piętnaście stopni wygląda niewinnie, a dokłada ponad półtorej godziny do każdej warstwy. Przy trzech warstwach robi się z tego pół dnia obsuwy i malowanie przenosi się na następny dzień.
Wilgotne powietrze wolniej przyjmuje parę
Drugi czynnik działa niezależnie od temperatury. Powietrze nasycone parą wodną przyjmuje jej mniej, więc rozpuszczalnik nie ma dokąd odparować. Każde 10 punktów procentowych powyżej pięćdziesięciu wydłuża schnięcie mniej więcej o jedną piątą.
Przy 70 procentach wilgotności baza rośnie o czterdzieści procent: 4 × 1,4 = 5,6 h. Gdy do tego pokój ma 10 stopni, oba czynniki się mnożą i wychodzi 4 × 2 × 1,4 = 11,2 h. Z zaplanowanego popołudnia robi się doba.
Najgorzej wypadają pomieszczenia bez okna i świeżo otynkowane ściany. Tynk oddaje wilgoć tygodniami, więc mierząc wilgotnościomierzem w środku pokoju, dostaniesz wynik niższy niż tuż przy ścianie.
Malowanie jesienią wymaga innego planu
Otwarte okno robi dwie rzeczy naraz: wymienia wilgotne powietrze na suchsze i wychładza pomieszczenie. Jesienią te dwa efekty idą w przeciwne strony, więc wietrz krótko i intensywnie, zamiast trzymać okno uchylone przez cały dzień.
Ogrzewanie działa lepiej niż przeciąg, bo podnosi temperaturę i obniża wilgotność względną tego samego powietrza. Farby wodorozcieńczalne mają jednak dolną granicę stosowania, zwykle 5 albo 10 stopni, poniżej której powłoka nie zwiąże się prawidłowo. Ta granica dotyczy też ściany, nie samego powietrza.
Dwa czasy, których nie należy mylić
Etykieta podaje osobno czas do przemalowania i czas pełnego utwardzenia. Pierwszy mówi, kiedy nałożysz kolejną warstwę, drugi kiedy powłoka osiągnie docelową twardość, i bywa liczony w dniach.
Meble przy ścianie i wieszaki wracają na miejsce dopiero po tym drugim terminie. Farba sucha w dotyku potrafi jeszcze przez tydzień przyklejać się do sztywnego kartonu, a ślad po odsunięciu szafy zostaje na stałe.
Poczytaj też
- Metry kwadratowe kłamią: ile rolek tapety naprawdęLiczenie tapety z powierzchni ścian zaniża potrzebę o rolkę lub dwie. Odpad z docinania pasów sprawia, że liczy się pasy, nie metry kwadratowe.
- Metraż podłogi to nie metraż ścian do malowaniaFarbę kupujesz na ściany, nie na podłogę, a te powierzchnie mocno się różnią. Liczymy pokój 4×5 m i pokazujemy realny metraż do malowania.
- Ile warstw farby naprawdę potrzebujeszJedna warstwa, dwie czy trzy? Decyduje klasa krycia, kolor pod spodem i podłoże. Kiedy taniej zagruntować, niż dokładać kolejne litry.